جمال الدين محمد الخوانساري

119

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

2044 الّشكر على النّعمة جزاء لماضيها واجتلاب لآتيها . شكر بر نعمت پاداش است مر گذشتهء آن را وكشيدنى است مر آيندهء آن را ، يعنى پاداش آن نعمت كه گذشته بآن بعمل آيد وسبب اين شود كه نعمت ديگر بر آن زياد شود زيرا كه شكر نعمت سبب زيادتى نعمت شود چنانكه در قرآن مجيد تصريح بآن شده . 2045 التّبجّح بالمعاصي أقبح من ركوبها . شاد بودن بگناهان قبيح‌تر است از ارتكاب آنها يعنى هرگاه كسى گناهى كرده باشد وشاد باشد باين كه چنين كارى كرده ، شادى أو بآن قبيح‌تر است از أصل آن گناه ، وعقاب آن زيادة است از عقاب آن گناه ، چه ظاهر است كه بىباكى واستخفاف بدين در آن بيشتر است از أصل آن گناه كه آدمي بسبب غلبهء شهوت مرتكب آن شده باشد . 2046 القلب ينبوع الحكمة والاذن مغيضها . دل چشمهء حكمت است وگوش محلّ فرو رفتن آنست يعنى حكمت وعلم راست درست از دل مىجوشد ودر گوشهاى مردم فرو رود . 2047 الدّنيا شرك النّفوس وقرارة كلّ ضرّ وبؤس « 1 » . دنيا دام نفسهاست وجايگاه هر زيان وامر سنگين گرانى است . 2048 النّفوس طلقة لكنّ أيدي العقول تمسك أعنّتها عن النّحوس . نفسها رها كرده شده است ليكن دستهاى عقلها نگاه مىدارد عنانهاى آنها را از بدبخت نمودن وبتعب انداختن يا از امرهاى تاريك يعنى ضلالتها وگمراهيها .

--> ( 1 ) قول حريرى در ذمّ دنيا « شرك الردى وقرارة الأكدار » از اين فقره مأخوذ است .